နယ္ခ်ဲ႔ဝါဒီမ်ားဟာ ဗီယက္နမ္ အီရတ္စသည့္ နိင္ ငံေတြမွာသတ္ျဖတ္ျပီး အံဒီလူမဆန္ မွုကို ထိန္းသိမ္းထားပါတယ္

landmines

(llmyanmar.org)

သိပ္ မႀကာေသးတဲံ ႔ ၂၀၀၉ခုနစ္ မွ ေလ့လာမွုအရ အ ေမရိကန္အုတ္ျမစ္ခ်ျခင္းရဲ႔ ဗီယက္နမ္ ေလ့လာဆန္းစစ္မွုတစ္ခု နဲ႔ ဗီယက္နမ္ ကာကြယ္ ေရးဝန္ႀကီးရဲ႔အစီရင္ ခံစာတစ္ ေစာင္ အရ ကုုန္းတြင္းပိုင္းမွ မ ေပါက္ကြဲေသးေသာ ဗံုးမ်ားဟာ ဗီယက္နမ္ နိင္ ငံ ရဲ႔ ရွဳခင္းကို အမညး္စက္ခ် လ်က္ ရွိျပီး လြနိခဲ႔တဲံ႔ ၃၅ နစ္က စစ္ပြဲက ျပီးဆံုးသြားခဲ႔တာ ေတာင္ အခု ခ်ိန္ထိ က်န္ ရွိေနတုန္းပါ
ဗဟိုေျခာက္ခု အ ေျခစိုက္ ဗီယကိနမ္လူမ်ိဳးေတြဟာ စီရင္ စု မွာ
ကုန္းတြင္းပိုင္းသံုးပံုတစ္ပံုဟာ အမွန္တကယ္ေဘးအႏၲရာယ္ တစ္ခု ရင္ ဆိုင္ ႀကံဳေတြ႔ ေန ရတဲံအ ေျခ အ ေနတစ္ခုျဖစ္ ေနပါတယ္ ဗီယက္နမ္ကာကြယ္ ေရးဝန္ႀကီးရဲ႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္ အရ ၆.၃ သန္းဧက
(၆.၆ သန္းဟက္ကာ) ညစ္ညမ္းေနဆဲျဖစ္ပါတယ္
ကုန္းတြင္းပိုင္းမိုင္းမ်ားဟာ စစ္ပြဲျပီးတဲ ႔ ၁၉၇၅ ခုနစ္ကတည္းက လူေပါင္း ၄၂၀၀၀ ကို ေသ ေစခဲ႔ပါတယ္ က်ြန္းတာရီနဲ႔ က်ြန္းဘင္းဟာ အဲဒီမိုင္းေတြ ေႀကာင့္ ေသဆံုးမွုကုိ မ်ားစြာခံခဲ႔ရတဲ႔ ေဒသနစ္ခုျဖစ္ပါတယ္ ေရွးယခင္ ကလူ ၇၀၀၀ ေသဆံုးခဲ႔ျပီး ေနာက္ပိုင္းမွာလူ ၆၀၀၀ ေသဆံုးခဲ႔ပါတယ္ အဲလို ေျမျမွဳပ္ဗံုးေပါက္ ကြဲမွု ေတြမွေသဆံုးတဲံ႔ရလဒ္ဟာ ဗီယကိနမ္မွာ
နယ္ခ်ဲ႔ဝါဒီရဲ႔ အ ေမြအနစ္ ရဲ႔တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းျဖစ္ပါတယ္
အပို အ ေနနဲ႔ဗီယက္နမ္လူမ်ိဳးေတြဟာ အ ေမရိကန္ ရဲ႔ လက္ခ်က္ နဲ႔ ဓာတုေဗဒကိုယ္စားလွယ္ ဌာန ေတြရဲ႔ ျဒပ္ထုပမာဏေ ေတြဟာအက်ိဳးဆကိ ေတြက္ို သူတို့ေတြရဲ႔ပတ္ ဝန္းက်င္ မွာပစ္ခ် ျခင္းျဖင့္ ခံစားေန ရပါတယ္ ပန္းေရာင္ ကိုယ္စားလွယ္ၤဌာန ရဲ႔ ဂါလံေပါင္းသန္းေပါင္းမ်ားစြာဟာ
ဗီယက္နမ္ ေက်းလက္ ေဒသတစ္ ေလ်ွာက္ ျဖန့္က်ဲျခင္းကုိ ခံခဲ႔ရပါတယ္ပန္းေရာင္ ကိုယ္စားလွယ္
ဌာန လို့သိတဲ႔ TCCD ဟာလူသားဆန္မွုကို
စမ္းစစ္တဲ ႔ ျပင္းထန္ စြာ အဆိပ္ မ်ားရွိတဲံ႔
ဌာနတစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္ ၂၀၀၃ ခုနစ္
ဗီယက္နမ္ ေျမႀသဇာဟာ ပံုစံနမူနာက ေတာ့
လံုျခံဳေသာ ဒိုင္ နိုဇင္းအဆင့္ အႀကိမ္၁၈၀၀ ခန့္ပါဝင္ ေနတာ ကို ရွာေဖြ
ေတြ႔ ရွိရျပီး အဲဒါဟာ အ ေမရိကန္ပတ္ဝန္းက်င္ ထိန္းသိမ္းျခင္းေအ ဂ်င္ စီ တစ္ခုရဲ႔ ေဖာ္ျပခဲ႔ပါတယ္
အဲဒီမွာ အႀကမ္းအားျဖင့္ သူတို့မိဘ ေတြရဲ႔ ပန္းေရာင္ ကိုယ္စားလွယ္ ရဲ ညစ္ညမ္းမွုေႀကာင့္ ေမြးရာပါ ထိခိုက္ မွုမ်ားခံစားေန ရတဲ႔ က ေလးေပါင္း ၁၅၀၀၀၀ ရွိပါတယ္ ပန္းနု ေရာင္ ကို္ယ္စားလွယ္ အဖြဲ႔ရဲ႔ ဗီယကိနမ္ ဒုကၡသည္မ်ားအရ စစ္အတြင္းမွာ ဗီယက္နမ္
သံုးသန္း ဟာ ဇီဝ ေဗဒ ဆိုင္ ရာသို ့ေဖာ္ျပထားခဲ႔ပါတယ္ ရလဒ္အ ေနနဲ႔ အမွန္တကယ္ က်န္းမာေရးျပသာနာမ်ားဟာ
ဒုကၡသည္တစ္သန္းအ ေပၚမွာသက္ ေရာက္ မွု ရွိ ေနပါတယ္ စစ္အတြင္းမွာ အ ေမရိကန္ျပည္ေထာင္ စု ဟာအနိင္ ပုိင္းေဖာ္ထုတ္ျခင္းမွ အ ေျဖအ ေနနဲ ႔ ျပသာနာေတြ ရွိ ေန တဲ႔အ ေမရိကန္ လူမ်ိဳးေတြအတြက္ တစ္လမွာ ေဒၚလာ ၁၅၀၀ ေပးပါတယ္ အ ေမရိကန္ဟာ ဗီယက္နမ္ ဒုကၡသည္ေတြ ရဲ႔ ကိန္းဂဏန္းမ်ားစြာက္ုို မည္သည့္ အရာတစ္ခုမ်ွ
ေပးပို့ ရန္ ျငင္းဆိုခဲ့ပါတယ္ အ ေမရိကန္ ရဲ႔ငုပ္ ေန တဲ႔တာဝန္ယူျခင္းဟာ ဗီယက္နမ္တစ္ ေယာက္ ရဲ႔ ဘဝဟာ အ ေမရိကန္တစ္ ေယာက္ထက္ ဆိုးဝါးစြာ ေလ်ာ့နည္းေနပါတယ္
အဲဒီပံုစံဟာ အီရတ္နဲ့အာဖဂန္ နစၥတန္ မွာလည္းအခု အခ်ိန္မွာထပ္ဖန္ထပ္ဖန္ ျဖစ္ပြားေနပါတယ္ အီရတ္ ရွုခင္းကဲံသ္ု့ိ ဗီယက္နမ္ ရွဳခင္းဟာ အ ေမရိကန္စစ္ပြဲ စစ္ေသနတ္ ေႀကာင္းေျခာက္ လွန့္ခံစားရပါတယ္ အီရတ္မွာ မ ေပါက္ ကြဲေသးတဲ႔ ဗံုးေတြသာမက ဒါေပမယ့္ အ ေမရိကန္ ခဲယမ္းမီးေက်ာက္မွယူ ေရနီယံကို ေလ်ာ့နည္းသြားေစခဲ႕ပါတယ္
စစ္ပြဲျပီးကတည္းကဗီယက္နမါ ေတြ နစ္ ဆယ္စုမ်ားစြာ ရင္ ဆိုင္ ႀကံဳေတြ႔ ေန ရသကဲ႔သ္္ို ့ တခ်ိဳ႔ေတြဟာ အခိုင္ အမာ ေျပာဆို ေနပါျပီ ဗီယက္နမ္ကဲ့သို ့ အီရတ္မွာလည္း စစ္ပြဲကတည္းက ေမြးရာပါ
ခ်္ိဳ႔ယြင္းခ်က္ တိုးတက္ မွဳရွိလာတယ္လို ့ အစီရင္ ခံစာတင္ ခဲ႔ပါတယ္ အ ေမရိကန္ဟာ
ယူ ေရနီယံ ေလ်ာ့နည္းေစခဲ႔ျခင္းကိုအသံုးျပဳမွုဟာအီရတ္ျပည္သူလူဦးေရက္ို အႏၲရာယ္ ရွိေစတယ္လို ့ယံုႀကည္ပါတယ္ အ ေမရိကန္ ေလ့က်င့္ မွုလက္ဘ္ထိုးမွု ဟာမည္သူမဆို ယူ ေရနီယံ
ေလ်ာ့နည္းေစခဲ႔တဲ ႔ ကယ္တင္ ခဲ႔တဲ႔အသက္ ရွင္ မွု နဲ႔ အသားအ ေရကာကြယ္မွု ရဲံ ၂၅မီတာႀကားမွာ မည္သူမဆိုလာနိင္ တယ္လို ့လိုအပ္ပါတယ္
ယခင္ အီရတ္စစ္ပြဲနဲံပတ္သက္ျပီးအစီရင္ ခံစာဟာ
က ေလးေတြဟာပိုမို အႏၲရာယ္ စြန့္စားျခင္းမွ ေဖာ္ထုတ္ခဲဲ့ပါတယ္ ကင္ ဆာနဲ႔ ေက်ာက္ကပ္ ျပသာနာမ်ားဟာ အစီရင္ ခံစာထံမွာ အႏၲရာယ္နစ္ခုကို ေဖာ္ထုတ္ခဲဲ့ပါတယ္ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ တူညီတဲ႔ အစီရင္ ခံစာ ဖတ္ ရွဳသူေတြကို အဲဒီအႏၳရာယ္ ေတြရဲ႔ ျပည္သူ့အ ေထြေထြဗဟုသုတဟာ လက္နက္မွာသံုးတဲံ႔ ယူေရနီယံအ ေပၚ
တားျမစ္ခ်က္ အျဖစ္ အ ေျဖထြက္ နိင္ တယ္လို့သတိ ေပးခဲံ့ပါတယ္
အဲဒါေတြအကုန္လံုးထဲမွသူေတာ္ ေကာင္းေယာင္ ေဆာင္ ျခင္းဟာ အ ေမရိကန္အမ်ားစု အ ေပၚမွာ လြဲေခ်ာ္သြားခဲ႔ပါျပီ အဲဒီနယ္ခ်ဲ့နိင္ ငံ
ိနိင္ ငံ ရဲ႔ အီရတ္ကိုသိမ္းပိုက္မွုကိုမွန္ကန္ေႀကာင္းသက္ေသျပဖိ ု့ ရန္ အ ေမရိကန္ဟာ အီရတ္အစိုးရမွာ ဓာတုေေဗဒလက္နက္မ်ားအ ေျမာက္အျမားရွိတယ္လို ့အခို္င္ အမာေျပာဆိုခဲံပါတယ္ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္အဲဒါဟာ
အ ေမရိကန္သာလ်ွင္ ကမာ႓ေပၚမွာအႀကီးမားဆံုးဓာတုေဗဒလက္နက္မ်ားအ ေျမာက္အျမားလက္ဝယ္ ရွိ ေန တာပါ
အဲဒါဟာ လူဦးေရအားလံုးဆီသို ့ဓာတုေဗဒဆိုင္ ရာ နဲံစစ္မွန္ေသာပညာရပ္ဆိုင္ ရာ
ကိုယ္စားလွယ္မ်ားဆီသို ့ေဖာ္ျပပါတယ္
အရင္ ဗီယက္နမ္ အနီေရာင္ အ ေျမာက္တပ္ ရဲ႔
ဥိီးစီးသူ ရဲ႔အလို အရ အ ေမရိကန္စစ္နညး္ဗ်ဴဟာဟာ မ်ားစြာေသာျပည္သူလူဦးေရ ရဲ႔ ပတ္ဝန္းက်င္ ရဲ႔ညစ္ညမ္းျခင္းဟာ ဆယ္စုနစ္မ်ားစြာႀကာျပီးေနာက္ မွလူေတြဟာ
ေထာင္ ခ်ီစြာ လူမ်ိဳးစုတစ္စုလံုးသတ္ျဖတ္ျခင္းကို ရင္ ဆို္င္ ႀကံုေတြ႔ ေန ရသကဲ့သို ့ေပါက္ ကြဲမွုေတြ အဆိပ္အ ေတာက္ ေတြနဲ႔ျပည့္နက္ ေနပါတယ္ အဲလိုတိုက္ခိုက္ မွုေတြကိုလူဦးေရအားလံုးကုိ
သကိ ေရာက္မွူေတြကို အဆံုးသတ္ဖို ့ရန္
အနာဂတ္မ်ိဳးဆကိ ေတြပါဝင္ ပါတယ္
ဗီယက္နမ္မွာ နယ္ခ်ဲ႔ဝါဒီေတြဟာ အခ်ိန္တစ္ခု အတြက္ ရွံဳးနိမ့္ခဲံေပမယ့္ အ ေမရိကန္ဟာ
ကိုယအဂါၤ မသန္ မစြမ္းျဖစ္ ေနသူေတြနဲ႔သာမန္လူမ်ားကို ဆက္လက္သတ္ျဖတ္ေနပါတယ္ နယ္ခ်ဲ႔ဝါဒီ ေတြဟာ သတ္္ျဖတ္ ေနျပီးအဲဒါကိုထိန္းသိမ္းထားပါတယ္

Advertisements